Okna dachowe. Testy i badania przed wprowadzeniem na rynek
Współczesny rynek stolarki budowlanej stawia przed producentami coraz wyższe wymagania w zakresie jakości, trwałości oraz zgodności z normami europejskimi. W tym kontekście kluczowe znaczenie mają procesy badań i testów, które decydują o tym, czy dany produkt będzie bezpieczny i niezawodny w wieloletniej eksploatacji. Jak to wygląda w praktyce?
Tekst Ewa Łukaszczyk-Haslik
Okna dachowe wprowadzają naturalne światło na poddasza, poprawiając komfort użytkowania tych przestrzeni, jednak za tym efektem stoi znacznie bardziej złożony proces projektowania, badań i kontroli jakości. Nowoczesne okna dachowe to zaawansowane konstrukcje, których jakość potwierdzają liczne badania laboratoryjne oraz rygorystyczne procedury kontroli produkcji, uzupełnione certyfikacją prowadzoną w ramach krajowych i międzynarodowych systemów oceny. Badaniom są poddawane zarówno materiały, jak i gotowe wyroby, a cały proces decyduje o trwałości, bezpieczeństwie i parametrach użytkowych produktów. Producenci okien dachowych mają więc zwykle w swoich strukturach własne zaplecza badawcze.
Badania i certyfikacja – etap wdrożenia produktu
Kluczowym elementem procesu rozwoju produktów jest rozbudowany system badań laboratoryjnych, ściśle powiązany z projektowaniem i optymalizacją konstrukcji. Wyniki badań stanowią podstawę do wprowadzania modyfikacji materiałowych i konstrukcyjnych, poprawiających parametry użytkowe wyrobów. Każdy nowy produkt – zanim trafi na rynek – przechodzi wieloetapową weryfikację w warunkach symulujących rzeczywistą eksploatację. Wykorzystuje się do tego zaawansowane oprogramowanie oraz technologie, takie jak druk 3D, kamery termowizyjne czy komory badań klimatycznych, które umożliwiają odwzorowanie nawet najbardziej wymagających warunków środowiskowych.
Okna dachowe poddawane są szerokiemu zakresowi badań – zarówno w laboratoriach własnych, jak i w niezależnych laboratoriach akredytowanych. Kluczowe parametry wyrobów są weryfikowane przez jednostki notyfikowane zgodnie ze zharmonizowaną normą PN-EN 14351-1: 2006+A2: 2016, co stanowi niezbędny element procesu znakowania CE. Zakres tych badań obejmuje między innymi przenikalność cieplną, izolacyjność akustyczną, reakcję na ogień, oddziaływanie ognia zewnętrznego, wodoszczelność oraz przepuszczalność powietrza i jest realizowany przede wszystkim na etapie wdrażania nowych wyrobów (badania typu).
Uzyskiwane wyniki badań pozwalają na klasyfikację okien na poziomie odpowiadającym wymaganiom nowoczesnego budownictwa. Dla wykonawcy oznacza to, że prawidłowo zamontowane okno zachowuje szczelność i odporność nawet przy intensywnych opadach i silnym wietrze, co ma kluczowe znaczenie dla trwałości całego pokrycia dachowego.
Osiągane klasy parametrów przekładają się bezpośrednio na odporność okna na zmienne warunki atmosferyczne oraz na komfort użytkowania, szczególnie w budownictwie energooszczędnym i pasywnym.
Potwierdzeniem wysokiej jakości okien dachowych są certyfikaty produktowe, uzyskane w ramach wymagających systemów oceny. Towarzyszą im regularne audyty zewnętrzne, które weryfikują nie tylko parametry wyrobów, ale także stabilność i powtarzalność procesu produkcji. W praktyce oznacza to, że jakość jest potwierdzana nie tylko na etapie badań, lecz również w długim okresie eksploatacji.
Badania w produkcji seryjnej
Uzupełnieniem badań realizowanych na etapie wdrożenia są badania prowadzone w ramach kontroli produkcji. Kluczowe jest nie tylko osiągnięcie wymaganych parametrów, ale też ich utrzymanie w produkcji seryjnej.
W laboratoriach są prowadzone badania symulujące rzeczywiste warunki użytkowania, w tym działanie silnego wiatru i intensywnych opadów deszczu. Obejmują m.in.:
- odporność na obciążenie wiatrem,
- wodoszczelność,
- przepuszczalność powietrza,
- odporność na uderzenie,
- trwałość mechaniczną i siły operacyjne,
- odporność na wielokrotne cykle otwierania i zamykania.
Takie podejście pozwala nie tylko na potwierdzenie parametrów nowych konstrukcji, ale także na bieżące monitorowanie jakości oraz utrzymanie stabilnych parametrów użytkowych w całym cyklu życia produktu.
Uzyskiwane wyniki stanowią również cenne źródło danych do dalszej optymalizacji konstrukcji oraz doskonalenia procesów technologicznych.

według PN-EN ISO 9227. Fot.: Fakro

Fot.: Fakro
Proces kontroli obejmuje tysiące pomiarów wykonywanych każdego miesiąca. W ramach systemu kontroli produkcji prowadzony jest stały nadzór nad wszystkimi etapami wytwarzania – od kontroli surowców, przez proces produkcyjny, aż po weryfikację wyrobów gotowych.
W laboratoriach kontroli jakości prowadzi się badania kontrolno-pomiarowe w szerokim zakresie, co zapewnia wysoką powtarzalność i stabilność parametrów użytkowych. Należy jednak pamiętać, że deklarowane parametry okna mogą być osiągnięte wyłącznie przy prawidłowym montażu, zgodnym z zaleceniami producenta i wytycznymi dekarskimi. Wyniki badań stanowią jednocześnie podstawę do ciągłego doskonalenia konstrukcji oraz procesów produkcyjnych.

Badania materiałów i komponentów
Jakość wyrobów rozpoczyna się od kontroli surowców. Już na etapie dostaw są prowadzone szczegółowe testy weryfikujące ich parametry – od zgodności z dokumentacją techniczną, przez grubość powłok ochronnych, po odporność na korozję i właściwości mechaniczne.
W laboratoriach są również realizowane zaawansowane badania materiałowe, takie jak:
- przyspieszone starzenie w komorach UV,
- badania korozyjne w komorze mgły solnej,
- testy wytrzymałościowe połączeń klejowych i elementów konstrukcyjnych.
Badania te pozwalają nie tylko ocenić jakość dostarczanych materiałów, ale także wybrać najbardziej trwałe i optymalne rozwiązania konstrukcyjne.
Kontrola procesu produkcyjnego
Na etapie produkcji szczególną uwagę poświęca się bieżącej kontroli kluczowych parametrów technologicznych. Obejmuje ona między innymi weryfikację zgodności wymiarowej z dokumentacją techniczną, ocenę wizualną elementów i podzespołów, kontrolę wilgotności drewna i jakości klejenia, nadzór nad procesami impregnacji i lakierowania, badanie wytrzymałości połączeń naroży oraz ocenę jakości szyb zespolonych, w tym ich szczelności i zawartości gazu.

Kontrola w toku produkcji stanowi jeden z filarów systemu jakości, zapewniając ciągły nadzór nad przebiegiem procesów technologicznych. Dzięki temu jest możliwe utrzymanie wysokiej powtarzalności wyrobów oraz stabilności ich parametrów użytkowych, co bezpośrednio przekłada się na trwałość i niezawodność okien dachowych.

Badania wyrobów gotowych
Gotowe okna dachowe są poddawane wieloetapowej kontroli, obejmującej zarówno ocenę wizualną, jak i zaawansowane testy funkcjonalne. Kluczową rolę odgrywają tak zwane badania AEV, które pozwalają kompleksowo ocenić przepuszczalność powietrza, wodoszczelność oraz odporność na obciążenie wiatrem.
Dzięki rygorystycznemu procesowi badań każdy produkt opuszczający zakład spełnia wymagania europejskich norm oraz deklarowane parametry techniczne. To właśnie na tym etapie jest potwierdzana jakość, która przekłada się na trwałość, szczelność i niezawodność okien dachowych w rzeczywistych warunkach użytkowania.
Kontrola w toku produkcji stanowi jeden z filarów systemu jakości, zapewniając ciągły nadzór nad przebiegiem procesów technologicznych.

System jakości – fundament trwałości i niezawodności okien dachowych
Kompleksowy system badań i kontroli jakości pokazuje, jak kluczowe znaczenie w produkcji nowoczesnych okien dachowych ma integracja zaawansowanych technologii, wiedzy inżynierskiej oraz konsekwentnie realizowanych procedur jakościowych. W praktyce jakość produktów nie jest wynikiem pojedynczego testu, lecz efektem spójnego systemu powiązanych badań, kontroli i analiz.
Równie istotną rolę odgrywa ciągły proces rozwoju i doskonalenia konstrukcji, oparty na wynikach badań oraz uzyskanych doświadczeniach eksploatacyjnych.
Wieloetapowa weryfikacja – obejmująca testy materiałów, nadzór nad procesem produkcji, badania wyrobów gotowych oraz certyfikację zewnętrzną – gwarantuje zgodność z obowiązującymi normami oraz wysoką trwałość okien dachowych.
Dla wykonawców oznacza to większe bezpieczeństwo realizacji, mniejsze ryzyko reklamacji oraz pewność szczelności i trwałości całego systemu dachowego.
Takie podejście sprawia, że rozwiązania stosowane w nowoczesnym budownictwie to dopracowane technologicznie produkty, które realnie podnoszą komfort, bezpieczeństwo i trwałość użytkowania.

Ewa Łukaszczyk-Haslik
Dyrektor Certyfikacji i Kontroli Jakości w firmie FAKRO. Odpowiada za nadzór nad procesami jakościowymi, w tym zakładową kontrolą produkcji, badaniami oraz certyfikacją wyrobów zgodnie z wymaganiami krajowych i międzynarodowych systemów oceny. Posiada wieloletnie doświadczenie w zakresie badań, norm oraz oceny zgodności wyrobów budowlanych.









